Oké, daar gaan we.
Ja. Nee, ik kan hier prima mee overweg.
Oké. Ik ben klaar.
Prima. Bedankt.
Voor degenen die geboeid worden door bergen, ...
staat hun verwondering volledig buiten kijf.
Voor degenen die niet geboeid worden ...
is hun fascinatie is een soort krankzinnigheid.
Wat is die vreemde kracht die ons naar boven trekt?
Dit sirenenlied van de top?
Slechts drie eeuwen geleden, ...
zou eropuit gaan om een berg te beklimmen ...
beschouwd zijn als een daad van waanzin.
Het idee leefde nauwelijks ...
dat wilde landschappen enige vorm van ...
aantrekkingskracht zouden kunnen bevatten.
Bergen waren plaatsen van gevaar, niet van schoonheid.
Een bovenwereld die moet worden gemeden, ...
niet opgezocht.
Hoe is het dan gekomen dat bergen ...
ons nu als betoverd boeien, ...
ons hun domein in trekken, ...
vaak ten koste van onze levens?
Omdat de bergen die we beklimmen ...
niet alleen van steen en ijs gemaakt zijn, ...
maar ook van dromen ...
en van verlangen.
De bergen die we beklimmen ...
zijn bergen van de ziel.
Hoge bergen werden door mensen ...
ooit als het huis beschouwd ...
van ofwel de heiligen ...
ofwel het kwaadaardige.
Er zat niets tussenin.
Een rijk om vereerd te worden van beneden af, ...
maar nooit binnengetreden.
Ga zo nodig om de bergen heen ...
langs hun flanken, maar niet over hen heen, ...
want alleen goden en monsters ...
woonden daar boven.
De bovenwereld was een heilig landschap ...
waar naartoe we onze toewijding richtten ...
en onze rituelen van ontzag, ...
maar altijd vanaf een veilige afstand.
Het dagelijkse leven bracht genoeg ontbering en gevaar.
Er was geen behoefte om meer op te zoeken.
Geleidelijk echter ...
werden de draken en goden op de vlucht gejaagd, ...
en onze gevoelens voor bergen ...
ondergingen een verbluffende verandering.
Fascinatie verving huiver.
Avontuur verving eerbied.
Naarmate steden groeiden ...
en we onszelf isoleerden van de natuur, ...
riepen de bergen ons terug.
De magie van bergen werd sterker: ...
hun woeste schoonheid, ...
hun macht om te betoveren, ...
hun uitdaging.
We gingen op zoek naar plaatsen die intimiderend waren ...
en onbeheersbaar, ...
die in ons de bedwelmende mix opwekten ...
van plezier en angst, ...
die we vervoering zijn gaan noemen.
Deze zoektocht naar vervoering ...
trok ons naar buiten en omhoog.
De grootse bergtoppen van de wereld ...
begonnen tot onze verbeelding te spreken.
Een Sirenenlied ...
dat gemakkelijk te horen was, ...
moeilijk te weerstaan ...
en soms ...
fataal.
Maar legendes over de dood op hoge plaatsen ...
verspreidden de betovering van de bergen ...
nog breder.
Langzaam, ...
werden de hiaten op de kaarten ingevuld.
Het voornaamste doel was om ...
de bovenwereld in kaart te brengen en te benoemen.
Om het en zijn volken ...
binnen het rijk van het bekende ...
en het bedwongene te brengen.
Om het mysterie te vervangen door meesterschap.
En het grootste mysterie van alle?
Everest.
En zo begon de campagne om hem te overwinnen.
Everest werd belegerd.
Tot hij ten slotte bezweek.
Dit was het moment ...
dat bergbeklimmen als avontuur ...
de populaire verbeelding in ging.
Onze fascinatie werd een obsessie.
Onze behoefte aan bergen zit nu diep en is groot, ...
want de meesten van ons leven grotendeels ...
in omgevingen die door mensen zijn opgezet ...
en worden beheerst.
Maar bergen zijn wild en onbestuurbaar.
Dit is de bron van hun gevaar ...
en ook de bron van hun verlokking.
En zo wenkt het verlangen naar het onbekende ...
ons steeds verder.
Zoals een echoput, ...
zal het onbekende terug antwoorden ...
met wat dan ook je er in roept.
Het reizen naar de hoge toppen is het overschrijden van een drempel ...
naar een ruimte waar tijd uitrekt ...
en verbuigt, ...
en het gevoel adembenemend wordt versterkt.
Steen en ijs, echter, ...
zijn veel minder zacht bij aanraking met de hand ...
dan voor het oog van de ziel.
De bergen van de Aarde ...
zijn vaak meer weerbarstig gebleken, ...
meer dodelijk reëel ...
dan de bergen die we ons voorstellen.
Dit zijn zaken ...
van harde scherpe rots ...
en striemend ijs ...
van kou tot op het bot ...
Minder dan ideaal.
Ahh! Ahh!
... verwondingen en misselijkheid ...
sissende angst ...
Ahh!
... van maagomdraaiende duizeligheid ...
Oh God, breng me naar huis.
... maar ...
het zijn ook plekken van onuitsprekelijke schoonheid.
En dus roepen de toppen ons nog steeds, ...
verscherpen ons gevoel van levend te zijn, ...
door ons leven in de waagschaal te stellen.
Want gevaar kan verschrikkelijke genoegens bevatten ...
ontzagwekkende pracht en praal.
Vandaag worden bergen beschouwd als ...
één van de meest voortreffelijke uitingen van de natuur.
Niet langer verstoren hun chaotische vormen ...
de balans van onze ziel.
Nu verhuizen we naar hen toe ...
met miljoenen per jaar, ...
onze vreemde bedevaarten najagend.
Een zeer moderne bergaanbidding is op gang gekomen ...
... een aanbidding die vereist ...
dat de bergen aangepast worden ...
en hun risico's beheerst worden.
En daardoor ...
we zijn iets van hun kracht vergeten.
Wat een vreemde toewijding laten wij zien!
Wat een bijzondere optredens voeren we uit, ...
met de bergen als ons theater!
Voor bepaalde mensen ...
is de roep van het avontuur ...
onweerstaanbaar.
Nu het dagelijks leven ...
voor sommigen veiliger en comfortabeler is geworden ...
zijn we begonnen het gevaar elders te zoeken.
We lokken gevaar uit.
We betalen ervoor.
Risico is zijn eigen beloning geworden.
Op hoogte ...
kun je worden meegenomen tot aan de rand.
Want je voelt je nooit zo levend, ...
als je weet dat je, op elk moment, ...
dood zou kunnen gaan.
Dus gaan we naar de bergen, ...
in een onbezonnen jacht naar gevaar ...
of als een testterrein ...
waarop onze essentie het best kan worden verlicht.
De avonturiers van vandaag worden gedreven door de behoefte ...
om een plek te bereiken, die niemand eerder heeft bereikt ...
en om iets te doen, wat niemand eerder heeft gedaan.
Onze wens om de eerste te zijn ...
veroorzaakt in ons vormen van waanzin ...
en vormen van gratie.
Avonturiers vergelijken angst soms met een rat.
Wanneer je risico's neemt, voer je de rat met angst.
Maar elke keer als je hem die angst voert, ...
wordt hij dikker.
Dus dan moet je hem meer angst voeren ...
om hem te verzadigen, ...
en opnieuw nog meer, en dan nog meer ...
totdat de waanzin toehapt.
Hoe is het zover gekomen?
De bergen als een podium ...
voor een opgepept pokerspel ...
van hoge inzetten en hoge winsten, ...
allemaal aangedreven door grote merken en online views.
Velen die naar bergtoppen reizen ...
zijn half verliefd op zichzelf ...
en half verliefd op vergetelheid.
De berg-manie van vandaag ...
bereikt het toppunt op Everest, ...
waar de wens om je grenzen te testen ...
of om je demonen te bevechten ...
elk jaar duizenden mensen naar de top trekt.
Everest beproeven ...
biedt een manier voor de gewone mens ...
om even buitengewoon te zijn.
Maar de aard van de uitdaging ...
is in veel opzichten veranderd.
Dit is niet meer klimmen.
Het is in de rij staan.
Dit is geen verkenning.
Het is crowd-control.
Dit is de moderne industrie van het klimmen, ...
waarbij de risico's vaak het meest genomen worden ...
door degenen die het minst hebben.
Maar bergen overstijgen onze rang.
Ze ontsnappen aan onze greep.
En er is geen glorie ...
voor degenen die zijn achtergelaten.
Bergen zijn zo veel meer dan een uitdaging ...
of een tegenstander, die overwonnen moet worden, ...
want bergen vernederen het ogenblik van de mens ...
en onthullen onze onbeduidendheid.
Ze leven in de uitgestrekte tijd ...
op een manier zoals wij dat niet kunnen.
Achter en verder dan de bergen ...
strekken eonen zich uit, die voor ons te groot zijn om te bevatten.
Zij waren al hier lang voordat er zelfs maar over ons gedroomd werd.
Ze hebben ons zien aankomen.
Ze zullen ons zien vertrekken.
Geboren uit vuur, ...
geboren door krachten, ...
bergen bewegen.
Over tijdperken, stijgen ze op en storten ineen.
Dit is de symfonie van de Aarde ...
een ritme van opheffing en erosie ...
dat geen golven van water maakt, ...
maar golven van steen.
En vanuit deze golven van steen stroomt leven.
In de bergen zijn kan onze verbazing ontsteken ...
over de eenvoudigste processen van de levende wereld.
Iedereen die in de bergen is geweest ...
kent hun onverschilligheid, ...
heeft een kort brandend gevoel ervaren ...
van de wereld's desinteresse in ons.
In beperkte mate, vrolijkt dit gevoel ons op.
In volledige vorm vernietigt het.
Vanaf de hoge pieken afdalend naar de Aarde, ...
kun je je een vreemde voelen, ...
ervaringen meedragend die niet in woorden te vatten zijn ...
en die onbetaalbaar zijn.
De tijd is over je heen gevlogen, ...
maar liet zijn schaduw achter.
Bergen zoeken onze liefde niet, ...
noch zoeken ze onze dood.
Ze willen niets van ons.
En toch veranderen ze de manier waarop we onszelf zien.
Ze halen onze ziel naar buiten ...
dagen onze arrogantie uit ...
herstellen onze verwondering.
Meer dan ooit, ...
hebben we hun wildheid nodig.